08.09.2013

Ayla Erduran'ın 1957 ve 1958 yıllarında canlı konser kayıtlarının kaliteleri yükseltilerek sunulan albümde 20. yüzyılda iki ulusal müzik akımından etkilenen besteciler buluşuyor. Albümün ilk eseri olan Szymanowski'nin Keman Konçertosu Opus 35, Stanislaw Wislocki yönetimindeki Poznan Senfoni Orkestrası tarafından seslendiriliyor. Eserin ilk bölümünde Debussy'nin müziğinde sıkça gördüğümüz arp çalgısı ön planda da olsa, bakır üflemelilerin keskin ve ani çıkışları bizi Stravinski'nin müziğine yaklaştırıyor. Ayrıca ilk tema keman tarafından sunulurken orkestranın zengin ama kemanı örtmeyen esnek armonileri de yine Rus besteci Scriabin'i anımsatıyor. Lirik olan temaya eşlik eden orkestra, kemanın en tiz notalarında bile kemanı örtmüyor. Ayla Erduran'ın lirik tema icrasındaki vibratosu, notaları parlak ve net çalışı eserin karakteriyle örtüşmüş. Besteci her ne kadar kemana eşlik eden orkestra partisini dengeli tutmuşsa da orkestranın solo çaldığı yerlerde Richard Strauss'un Zerdüşt Böyle Buyurdu eserindeki tepe noktalarını anımsatan bazı pasajlar şef tarafından hakkı verilerek icra edilmiş. Son bölümde, keman ile düet halindeki üflemeli ve vurmalı çalgıların kemanın tiz notaları örtmemesi, bestecinin homojen müzik diline yakın bir icra sunmuş. Eserin kadansındaki Ayla Erduran'ın performansı ise Jascha Heifetz'ın tonunu bize hatırlatıyor. Ulvi Cemal Erkin'in ilk kez Türkiye dışında seslendirilen keman konçertosunu bestecinin kendisi yönetiyor. Köln Orkestrası'nın Erduran'a eşlik ettiği konserde Belçika Kraliçesi Elizabeth de dinleyiciler arasında yer almış. Karol Szymanowski'nin Keman Konçertosu'nun aksine, daha dinamik ve kararlı başlıyor. Daha temanın ilk sunumunda Türk motifleri ön plana çıkarken Ayla Erduran'ın kararlı icrasına orkestra dengeli bir şekilde eşlik ediyor. Özellikle tiz notalarda çıkardığı berrak ses ve beraberinde yaptığı nüanslar, bestecinin yurtdışında icra etmek için neden Ayla Erduran'ı seçtiğini bizlere açıklıyor. Vurmalı sazların kemanı sıkça desteklediği ilk bölümde keman partisinin gerektirdiği ustalık hakkıyla verilmiş. Ağıt karakterdeki ikinci bölümde; yaylı sazlar tarafından desteklenen keman partisi, ilk bölümdeki temanın aksine dramatik bir karakterde sunulmuş. Ayla Erduran'ın kemanından çıkardığı vibratolu tok sesinin, dramatik karakterdeki uzun temayı tamamladığını söyleyebiliriz. Yine Türk motif ve ritimlerinin bölümün yer aldığı son bölümde ise kemana kararlı ve enerjik bir orkestra yazısı eşlik ediyor. Vurmalı ve tahta üflemelilerin ritmik eleman olarak temaya sıkça eşlik ettiği bölümde kaydın eskiliğine rağmen, keman ile orkestranın uyumu ve icracının enerjisi çok net hissediliyor.